3 redenen waarom je in het OR-overleg soms niet zegt wat je te zeggen hebt en 3 handvatten om het wél te doen.
Ieder OR-lid maakt het een keer mee. Een moment tijdens het OR-overleg: je voelt dat je iets wilt zeggen, maar in het moment komt het er niet uit. Terwijl je achteraf precies weet wat je had willen inbrengen.
In een recent webinar stapten we in dat spanningsveld en deelden we 3 terugkerende redenen die we vaak in de praktijk tegenkomen. In deze blog lees je welke dat zijn, hoe je ze kunt beïnvloeden en wat je kunt doen om in het moment wél je stem te laten horen.
Het spanningsveld waar OR-leden dagelijks in staan
Een overleg met de bestuurder is balanceren tussen twee belangen:
- de relatie goed houden
- en inhoudelijk stevig staan
In dat spanningsveld wordt het soms lastiger om spontaan te reageren. In de praktijk zien we hiervoor 3 veelgehoorde argumenten. We benoemen ze hieronder, met een tip hoe hiermee om te gaan.
Nummer 1. “Ik ben vast de enige”
Deze gedachte zorgt ervoor dat OR-leden hun mond houden, terwijl er eigenlijk iets speelt waar wellicht meer mensen last van hebben. Soms ligt het aan onduidelijkheden, soms raakt een opmerking je gewoon.
Je hoeft niet te denken of je de enige bent. Je kunt het gewoon checken:
- “Ik merk dat ik dit nog niet scherp heb. Herkennen jullie dat?”
- “Deze opmerking komt bij mij even binnen. Zijn er meer mensen die dit zo ervaren?”
Door het te benoemen wordt het iets van de groep. Dat haalt spanning van de tafel en creëert helderheid.
Nummer 2. “Ik weet niet hoe ik het moet verwoorden”
Soms zie je precies wat er gebeurt, maar hoe zeg je dat zonder de relatie met de bestuurder onder druk te zetten?
Een praktische techniek hiervoor is de onschuldigende procesinterventie:
- Observeer neutraal: “Het valt me op dat we de vraag nu drie keer hebben gesteld…”
- Beschrijf het gedrag: “…en dat we nog geen antwoord hebben gehoord.”
- Geef een onschuldige verklaring: “Misschien praten we langs elkaar heen.”
- Zet er lichte spanning op en vraag door: “Maar het kan ook zijn dat je liever geen antwoord geeft. Hoe zit dat voor jou?”
Je maakt gedrag bespreekbaar zonder te beschuldigen en zonder je punt te verliezen.
Nummer 3. “Ik bedenk het pas achteraf”
Onder spanning schakelt je brein vaak over op automatische piloot. Daardoor:
- klap je dicht
- reageer je sneller dan je wilt
- of kom je simpelweg niet op woorden
Op z’n moment kan je jezelf het best even bij elkaar HARK-en. Je leest het goed, niet bij elkaar rapen, maar HARK-en. Dit is een oefening om weer even stevig in het moment te komen en gaat als volgt:
- H – Houding: ga stevig zitten of staan
- A – Ademhaling: zorg voor een rustige, diepe ademhaling. Herhaal een paar keer.
- R – Ruimte: kijk bewust de ruimte rond
- K – Kwaliteit: kies wat je nu nodig hebt (stevigheid, rust, nieuwsgierigheid)
In een paar seconden ben je weer “online” en is het makkelijker om iets te zeggen.
Het is nooit te laat om alsnog iets te zeggen
Lukte het niet in het moment? Dan kun je altijd terugkomen op wat je wilde zeggen. Plan daarom als OR direct na het overleg vijf minuten om te reflecteren:
- Wat viel ons op?
- Wat is niet gezegd, maar was wel belangrijk?
- Willen we hierop terugkomen en hoe?
Dat maakt de drempel lager om het gesprek alsnog later te openen.
Kleine stappen maken het verschil
Sterker worden in het overleg gaat niet over perfect reageren. Het gaat over:
- benoemen wat je ervaart
- elkaar in de OR helpen patronen te herkennen
- oefenen met kleine interventies
Zo groeit stap voor stap jullie gezamenlijke stevigheid aan tafel en wordt het steeds makkelijker om te zeggen wat gezegd moet worden.
Meer leren?
Volg onze training ‘Sterk in overleg” en krijg:
- inzicht in jouw eigen patronen en hoe deze doorwerken tijdens het overleg
- concrete handvatten om op een andere manier te communiceren
- reageer je niet meer achteraf, maar op het moment zelf
- blijf je stevig staan én in verbinding
